حاکمیت شرکتی در شرکت‌های اجتماعی: چگونه اهداف تأثیرگذاری خود را تثبیت کنید؟

از همکاری غیررسمی تا ساختارهای حرفه‌ای - و اینکه چرا در نهایت به همه کمک می‌کند

«آیا می‌توانید نشان دهید که اهداف اجتماعی شما واقعاً در سازمانتان ریشه دوانده است؟»

سال ۲۰۲۱ بود، ما در حال گفتگو با صندوق آنتون یورگن بودیم و این سوال ما را به فکر فرو برد. ما ماموریت خود را در اساسنامه داشتیم، به آنچه قول داده بودیم عمل کردیم، اما رسماً، به عنوان سهامدار، می‌توانستیم فردا تصمیم بگیریم که ۱TP1T را به یک رستوران معمولی تبدیل کنیم.

ما هرگز این کار را نمی‌کنیم، اما یک فرد خارجی از کجا می‌تواند بداند؟

چرا اصلاً حکومتداری ضروری است؟

به عنوان یک بنگاه اجتماعی، شما در واقع همزمان با دو چالش روبرو هستید:

• برای اینکه از نظر مالی دوام بیاورید، باید به اندازه کافی جسور باشید
• شما باید از اهداف اجتماعی خود محافظت کنید، حتی تحت فشار

بدون حکمرانی خوب، جنبه کارآفرینی می‌تواند بر جنبه اجتماعی غلبه کند. وقتی اوضاع از نظر مالی سخت می‌شود، وسوسه زیادی برای انتخاب‌هایی وجود دارد که برای گردش مالی خوب هستند اما برای تأثیر شما بد هستند.

برای تأمین‌کنندگان مالی، اهداکنندگان و شرکا، این یک خطر واقعی است که می‌خواهند از خود در برابر آن محافظت کنند.

وضعیت اولیه ما

ما در سال ۲۰۱۹ به عنوان سه دوست با یک BV شروع به کار کردیم. ما با هم تصمیم می‌گرفتیم، اهداف اجتماعی ما در اساسنامه آمده بود و کاملاً به یکدیگر اعتماد داشتیم.

برای عملیات روزانه، این روش خوب جواب داد. می‌توانستیم به سرعت تغییر کنیم، هیچ بوروکراسی اداری نداشتیم و همه می‌دانستند هدف چیست. با این حال، مشکل زمانی پیش آمد که می‌خواستیم برای برنامه‌های رشد خود پول جمع کنیم.

الزامات خارجی

صندوق‌ها و دولت‌ها ضمانت‌هایی می‌خواستند:

• از کجا می‌دانیم که این پول واقعاً صرف اهداف اجتماعی می‌شود؟
• چه اتفاقی می‌افتد وقتی بنیانگذاران اولویت‌های دیگری دارند؟
• چه کسی بر رعایت ماموریت شما نظارت دارد؟
• فرآیندهای تصمیم‌گیری شما چقدر شفاف هستند؟

این سوالات منطقی بودند، اما ما را مجبور کردند که به ساختارهای رسمی فکر کنیم.

راه حل: ساختار دوگانه

در نهایت ما ساختاری با دو سازمان را انتخاب کردیم:

• Grenzeloos BVرستوران را اداره می‌کند، پول درمی‌آورد، می‌تواند به صورت کارآفرینانه عمل کند
• خانه در بنیاد هلند: هدایت مسیر را انجام می‌دهد، یارانه دریافت می‌کند، تمرکز اجتماعی دارد

این جدایی مزایایی داشت:

• تفکیک واضح‌تر بین تجارت و اجتماع
• منابع مالی مختلف می‌توانند از هر دو سازمان حمایت کنند
• شفافیت در مورد جریان‌های نقدی

معایبی هم داشت:

• پیچیدگی بیشتر در تصمیم‌گیری
• ارتباط بیشتر با همه ذینفعان
• برای همه توضیح دهید که چگونه کار می‌کند

تشکیل هیئت مدیره

برای بنیاد به یک هیئت مدیره مستقل نیاز داشتیم. پس از کمی جستجو، سه نفر با تخصص‌های مکمل پیدا کردیم:

• تجربه در پیشگامی
• تجربه مهمانداری و مدیریت
• آشنایی با حوزه اجتماعی و تأثیر آن 

مهمترین چیز این بود که آنها افرادی بودند که:

• به ماموریت خود ایمان داشتیم
• می‌خواست وقت و انرژی صرف کند
• جرأت پرسیدن سوالات انتقادی را داشت
• هر دو می‌توانستند کنترل و پشتیبانی کنند

سهام ممتاز: تأثیر تضمین‌شده قانونی

یکی از هوشمندانه‌ترین ابزارها، استفاده از سهام ممتاز بود. این بنیاد سهام ویژه‌ای در BV دریافت کرد که با آن می‌توانست در تصمیمات مهم دخالت کند.

ما تعریف کردیم که بنیاد می‌تواند از حق تقدم خود برای موارد زیر استفاده کند:

• اصلاحات اساسنامه
• فروش (بخش‌هایی از) شرکت
• تغییرات اساسی در دروس
• تصمیماتی که می‌توانند به اهداف اجتماعی آسیب برسانند

این به طرف‌های خارجی اطمینان داد که اهداف تأثیرگذاری ما از نظر قانونی محافظت می‌شوند.

کد شرکت های اجتماعی

برای محافظت بیشتر از تأثیر، ما در Code Sociale Ondernemingen ثبت نام کردیم. این یک گواهینامه مستقل است که بررسی می‌کند آیا شما واقعاً یک بنگاه اجتماعی هستید یا خیر.

معیارها سختگیرانه هستند:

• هدف اجتماعی اصلی (نه فقط حداکثرسازی سود)
• تقسیم سود محدود بین سهامداران
• حکومتداری و تصمیم‌گیری شفاف
• نظارت خارجی بر رعایت اهداف اجتماعی

فرآیند صدور گواهینامه ما را مجبور کرد موارد زیر را به صراحت بیان کنیم:

• اهداف اجتماعی مشخص ما چیست؟
• چگونه می‌توانیم اندازه‌گیری کنیم که آیا به آنها دست یافته‌ایم یا خیر؟
• چه کسی آن را بررسی می‌کند؟
• چطور در این مورد گزارش تهیه کنیم؟

شیوه حکومت‌داری

در عمل، حکمرانی خوب به معنای:

• گزارش‌های فصلیگزارش منظم در مورد امور مالی و تأثیر آن
• جلسات هیئت مدیرهمشاوره ماهانه در مورد دوره و عملکرد
• برنامه‌ریزی استراتژیک: بازتاب سالانه در مورد ماموریت و مسیر
• مبارزه انتقادیهیئت مدیره‌ای که جرات پرسیدن سوالات دشوار را دارد

این کار زمان و انرژی زیادی برد، اما نتایج زیادی هم داشت:

• تصمیمات استراتژیک بهتر از طریق ورودی‌های خارجی
• نظم بیشتر در برنامه‌ریزی و گزارش‌دهی
• اعتبار نزد تأمین‌کنندگان مالی و شرکا
• شبکه امن برای تصمیمات دشوار

آزمون بحران

ارزش واقعی مدیریت ما در طول یک انتخاب حیاتی که در اواسط سال ۲۰۲۴ با آن مواجه شدیم، آشکار شد. وقتی مجبور بودیم بین ادامه ضرر و زیان یا تغییر اساسی یکی را انتخاب کنیم، فرآیندی داشتیم که این کار را با دقت انجام دهیم.

هیئت مدیره به ما کمک کرد تا در مورد گزینه‌های دیگر فکر کنیم و سوالاتی را از ما پرسید که در نهایت باعث شد تصمیم به تعطیلی رستوران بگیریم. بدون آن ساختارها، ما نمی‌توانستیم به آن شکل این انتخاب را انجام دهیم.

آنچه آموخته‌ایم

حکومتداری در حال سرمایه‌گذاری روی اعتماد استهرچه ساختارهای شما بهتر باشد، دریافت تأمین مالی خارجی آسان‌تر می‌شود.

زود شروع کنید، اما آن را عملی نگه داریدقبل از اینکه به آن نیاز پیدا کنید، مدیریت را تنظیم کنید، اما آن را پیچیده‌تر از حد لازم برای مرحله خود نکنید.

هیئت مدیره‌ای پیدا کنید که هم چالش برانگیز باشد و هم از شما حمایت کندبهترین اعضای هیئت مدیره، نظارت انتقادی را با حمایت استراتژیک ترکیب می‌کنند.

توافقات را صریح بیان کنیدآنچه اغلب برای بنیانگذاران بدیهی به نظر می‌رسد، برای افراد غریبه اینطور نیست.

شفافیت نتیجه می‌دهدهر چه در مورد تصمیم‌گیری‌هایتان شفاف‌تر باشید، اعتماد بیشتری ایجاد خواهید کرد.

چک لیست عملی

برای سایر شرکت‌های اجتماعی:

ساختار قانونی:

• BV با سهام اولویت دار برای بنیاد
• یا کاملاً به عنوان یک بنیاد عمل کنید
• تعاونی به عنوان جایگزین

تشکیل هیئت مدیره:

• ۳ تا ۵ نفر با تخصص‌های مکمل
• ترکیبی از دانش بنیادی و تجربه مدیریتی
• تنوع در پیشینه و شبکه

فرآیندهای تصمیم‌گیری:

• چه کسی می‌تواند در مورد چه چیزی تصمیم بگیرد؟
• چه زمانی باید با هیئت مدیره مشورت کرد؟
• اختلافات چگونه حل می‌شوند؟

ساختار گزارش‌دهی:

• گزارش‌های فصلی با امور مالی و تأثیر
• بررسی سالانه استراتژی
• اطلاع‌رسانی شفاف به ذینفعان

صدور گواهینامه خارجی:

• آیین‌نامه شرکت‌های اجتماعی در هلند
• شرکت اجتماعی NL
• بی-کورپ اینترنشنال
• سایر علائم کیفیت خاص بخش

واقعیت عملی

ایجاد حاکمیت شرکتی به زمان و هزینه نیاز دارد. اما گزینه جایگزین - نداشتن ساختارهای رسمی - در نهایت هزینه بیشتری دارد. شما فرصت‌های تأمین مالی را از دست می‌دهید، اعتماد شرکا را از دست می‌دهید و در معرض خطر انتخاب‌هایی تحت فشار هستید که به مأموریت شما آسیب می‌رساند.

تجربه ما نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری در حکمرانی خوب از همان ابتدا نتیجه می‌دهد. این امر شما را حرفه‌ای‌تر، معتبرتر و در نهایت در دستیابی به اهداف اجتماعی‌تان موفق‌تر می‌کند.

چون اصل ماجرا همین است: اطمینان از اینکه بنگاه اجتماعی شما واقعاً اجتماعی باقی می‌ماند و انتخاب‌های هدفمندی انجام می‌دهد، به‌خصوص وقتی اوضاع سخت می‌شود.

در وبلاگ بعدی به یکی از بزرگترین چالش‌هایمان خواهیم پرداخت: چگونه واقعاً میزان تأثیرگذاری خود را ارزیابی می‌کنید؟ از احساسات گرفته تا اعداد، و اینکه چرا این کار بسیار دشوارتر از آن چیزی است که به نظر می‌رسد.